Sounddevices 744T(april 2006)

Ik had deze portable 4 kanaals harddiscrecorder een weekje ter beschikking en heb hem mee laten draaien bij een commercial, om er vanuit gebruikers oogpunt iets zinnigs over te kunnen zeggen. Het apparaat is zeer klein, formaat autoradio, maar laten we beginnen met wat er aan aansluitingen op en aan zit.


Aan de linkerzijkant van de 744 zitten 2 xlr inputs die per stuk schakelbaar zijn tussen: 2 kanaals AES/EBU geballanceerde (digitale) input,geballanceerde microfoon input of geballanceerde line input. Daarnaast zitten 2 mini xlr line inputs en daar weer naast 2 mini xlr analoge line outputs. Daaronder vind je een ongeballanceerde tape out (minijack) en een minijack(!) voor de hoofdtelefoon zit rechts boven met daaronder de volume regeling voor de hoofdtelefoon, die overigens oorverdovend hard kan.


Naar de rechterzijkant. Hier vinden we de bekende Ambient(!)timecode in/out connector. Daarnaast zitten 2 BNC connectoren die samen 4 ongeballanceerde digitale AES/SPDIF inputs vormen. Daaronder weer 2 BNC's en die geven 2 ongeballanceerde digi outputs per stuk. Daarnaast weer 2 BNC's voor timecode word clock in en out (on video te slaven of te volgen). Links van dit rijtje BNC's zit een draai/druk knop waarmee je snel door het menu kan (hierover later meer). Rechtsonder een Hirose 4 pin external power in (voeding dus) . Rechts boven firewire aansluiting voor het dumpen van je audio naar een computer. Dan de laatste, 2 zijn RJ12 connectoren, om meerdere 744tigjes aan elkaar te hangen zodat je een 8-, 12 kanaals, enz recorder krijgt.


Da's een hoop als je na gaat dat de zijkanten van deze behuizing, waar al deze aansluitingen op zitten zo'n 4 bij 10 centimeter klein zijn. Als ze de behuizing nou iets groter hadden gemaakt, konden ze in plaats van mini xlr's gewone nemen, of normale jack's. Een minifack als hoofdtelefoon aansluiting is wel een beetje armoede. BNC connectoren zijn nou ook niet echt de meest betrouwbare aansluiting voor een apparaat dat niet stationair in een rack zit, maar waar mee gelopen of zelfs gerend kan worden.


Maar goed het blijft een interessant apparaat. Want hij kan 4 sporen 16- of 24 bit met een sample rate tot 192 KHz opnemen en dat kan die vier uur lang (24bit, de harde schijf is 40 GB). Dat vind ik heel behoorlijk. Met de instelling op 24 bit 96 KHz (DAT tape is 16 bit 48 KHz) kan die9 uur opnemen op 4 sporen, genoeg voor een draaidagje. Maar ik heb nog niet alles beschreven. We zijn nu toe aan de achterkant en daar vinden we een infoLithium accu, net zo een als aan elke consumenten camcorder hangt. Op deze accu draait de 744 zo'n 5 uur maar eigenlijk is dit de backup accu voor als je externe accu leeg is. Deze accu is ook niet gemakkelijk te wissellen, de 744 is het beste te gebruiken met een externe accu. Mocht het ooit gebeuren dat je tijdens het draaien alle spanningsbronnen opgestookt hebt dan stopt de opname en schakelt de 744 uit. De timecode blijft dan nog wel 2 uur doorlopen op een interne oplaadbare batterij. Zodra je een spanningsbron aansluit op de externe voedings ingang gaat de 744 zijn eigen accu opladen tot deze vol is. Naast de acu zit een slot voor een compact flash kaart. Hier kan je ook op opnemen of je files naar toe kopieeren, wat jij wilt. Heb je natuurlijk een behoorlijke flash kaart nodig Natuurlijk, een gigabytje of 4 om te beginnen.


Dan zijn we aangekomen bij de de voorkant, bedienings kant. Links een hoop ledjes die aangeven of er signal binnen komt, of je hd werkt , je limiter aan staat enz enz. Daarnaast 2 potmeters die door erop te drukken in de behuizing klikken en zo dus niet per ongeluk te verdraaien zijn. Deze zijn voor het instellen van de input gain van input 1 en 2 (die echte xls's). Rechts van deze potjes zitten de menu knop met daaronder de HD knop (als je op de HD knop drukt zie je in het display de info over de takes die je opgenomen hebt. Dit display zit overigens weer rechts van deze knoppen en daarop staat standaard alle belanrijke info die je wilt zien als je in opname staat. Zoals, hoe het met je accu zit, de tijdcode, de duur van je opname hoeveel bit's en de sample rate en natuurlijk de naam van deze file. Rechts van het display zitten nog 2 drukknopjes een voor de testtone en een voor de input routing. Daarnaast zitten 4 ledmeters horizontal boven elkaar en daarop kan je je input / output niveau aflezen. Dan zou in nog bijna de record, stop, play foreward en backward knoppen vergeten en helemaal rechtsboven de aan en uit knop .


Kortom een hoop knopjes maar is het handig werken?


Als je de 744 aan zet is hij binnen 5 seconden record ready. Maar als je de dag begint moet je eerst instellen wat je wilt. Dat kan via het menu. Druk op de menu knop en je kan met behulp van de druk en draai knop aan de rechterzijkant door het 84 pagina grote menu scrollen. Dat lijkt een hoop maar valt uiteindelijk wel mee omdat de pagina niet zijn onderverdeelt in allerlei sub menu's. Het blijft overzichtelijk. Hier kan je van alles instellen maar ik zal het bij het belangrijkste houden.


Je komt eerst bij de sample rate, dan op hoeveel bits je wilt opnemen en vervolgens kan je kiezen wat voor file type je wilt schrijven (wav mono-waf poly-bwf mono- bwf poly en zelfs MP3). Dan kan je je scene een naam geven. Hiervoor heb je 9 karakters (cijfers en letters), dus dat wordt iets van "rol10sl10" (film rol 10 slate 10) . Hierna kan je het take nummer invoeren. Je kan kiezen dat de take teller op nul gaat elke keer dat de "scene name" veranderd wordt en dat is handig. Elke keer dat je in opname gaat verhoog de 744 het takenummer met 1.Maar als de take wordt afgebroken, en dat gebeurt nog wel eens, moet je via het menu het take nummer veranderen en dat kost naar mijn idee net iets te veel tijd. Hier zou een knopje (of knoppen combinatie)voor moeten zijn die automatisch de laaste take reset. Ook een software aanpassing die mij handig lijkt is de volgende: Je bent met behulp van het scrollwiel door de cijfers en letters aan het lopen om de scene namein te voeren en bent aangeland bij Z. Dan verwacht ik dat hij door scrollt naar 0,1,2 enz maar nee hoor, je moet helemaal terug door het alfabet naar de cijfers. Dat kost tijd en die heb je vaak niet al er een crew van 10 man in je nek staat te hijgen. Wat wel een zegen is, is de vooraf in te stellen pre-roll time. Is sample rate afhankelijk maar bij 96KHz toch nog maximaal 5 seconden. Als je dus op start drukt heb je de 5 seconden daarvoor ook al opgenomen en dat scheelt heel wat valse takes. Er zijn een aantal settings wat de routing betreft . Je hebt 4 inputs en die worden op genomen op 4 sporen (a,b,c,d). Je kan dus gewoon 1 op a, 2 op b, enz, maar als je wat anders wilt kan je dat invoeren. Je kan kiezen om phantom aan te zetten op de mic inputs, laag af filters aan, met diverse parameters, limiter aan (niet af te regelen). Je kan inputs linken (voor MS stereo opname). De inputs kunnen gedelayed worden, als je bijvoorbeeld op een andere input iets gedelayed binnen krijgt kan jij het weer recht trekken. Je kan de maximale grootte van files instellen zodat de data niet halverwege in een take wordt afgebroken. Je kan kiezen of de folders waar de 744 zijn files stopt dagelijks in een map wordrn gedaan, per scene of per take, per dag lijkt mij het handigst. De led meters zijn in te stellen op peak of VU en errug sneakeay, in stealth mode. Dan slaat de meter niet uit en lijkt het of je niet opneemt maar je doet het lekker toch. De hoofdtelefoon afluistering is instelbaar op een favoriete setting. Dat wil zeggen, je kan configuraties maken waar je naar luistert. Bij voorbeeld eerst naar input 1, dan 2 dan 3 dan 4, dan 1 links , 2 rechts, MS stereo enz. Tijdens opname kan je met behulp van het menu scrolwiel hier doorheenlopen en zie je rechts onder in je display waar je naar luistert. Dit werkt prima. De tijdcode is in te stellen, te jammen of te gebruiken als master klok. De harddisc is te controleren op fouten en kan ook files repareren dit geldt ook voor de eventuele ingestoken compact-flash kaart. Zo zijn er nog talloze instellingen maar dit leek me wel even genoeg.


Klank?


Ik heb een schoeps microfoon in mijn AD mixer gestoken en vervolgens in de 744 en ik hoorde geen significante verschillen in het geluid wat werd gereproduceerd. Ook heb ik naar de golf vorm van de opgenomen audio gekeken en dat zag er prima uit, wat betekent dat het met de 744 wat betreft AD converters ook wel snor zit.


Maar goed je bent klaar met de opnames en nu. Sluit de firewire aan op een computer(laptop). De computer ziet de 744 als harde schijf en je kan de mappen kopieeren naar de schijf van de computer en vervolgens branden als data op een DVD. Met die DVD ga je naar je nabewerkingsstudio. Die stoppen hem in final cut pro of ProTools en die ziet netjes alle info plus de audio. Per take zie je de naam (rol-, slate-en take nr) datum wanneer het opgenomen is en de timecode stamp. Ik heb bij een audio-nabewerkingsstudio de 744 even aan ProTools gehangen en dat werkte prima.


Resumerend is de 744 een mooie vervanger voor de tijdcode DAT. Voordeel is dat hij erg klein is en zo bij je mixer in de mixtas past. Elk voordeel hep z'n nadeel. Doordat hij zo klein is wordt er gebruik gemaakt van niet al te handzame aansluitingen. Je zou dus met de 744 om je nek zelfstandig kunen draaien. Hengel in 1 handmike in 2 en als je zenders hebt die line uit geven, zenders in 3 en 4. Draai op 24 bit en je hebt een dynamic range va 120 dB dus de kans dat je overstuurt is klein. Toch zou ik hem bij voorkeur gebruiken in combinatie met een mixer. Kan je lekker levellen en gebruikt de 744 puur als recorder. Dit was overigens ook de filosofie van de firma Sound Devices bij het ontwikkelen van de 744. Hij is makkelijk in het gebruik en goed te bedienen. Je hebt hem zo door. Hij kost slechts 3995,- Euro (ex Btw) en dat is een interessante prijs. (Importeur, Audio Electronics Mattijsen) Ruud Bouma